تعریف زنجیره سرد:

به مجموعه تجهيزات و امکاناتی که موجب ميشود دماي دارو از زمان توليد تا زمان مصرف حفظ شود و يا به عبارتی ديگر به نظام مرکب از افراد و تجهيزات که اطمينان ميدهد دارو موثر به مصرف کننده برسد زنجيره سرد گفته ميشود.

به طور کلی اگر بخواهیم توضیحات جامعتری در مورد آن بدهیم باید بگوییم که 'زنجيره سرد' سيستم ذخيره‌سازى و حمل و نقل دارو، در درجه حرارت پائين، از محل توليد به محل واقعى استفاده مى‌باشد. سيستم زنجيره سرد الزامى است چرا که بى ‌اثر شدن داروها بر اثر ذخيره‌سازى يا حمل و نقل نادرست دارو‌ها در برودتى غير از آنچه توجيه شده است، رخ مى‌دهد. گزارشات موجود از رخداد بيمارى‌هاى قابل پيشگيرى توسط واکسن، در جامعه‌اى که به‌ نظر مى‌رسد به خوبى واکسينه شده‌اند، مربوط به‌همين موضوع است. در ميان واکسن‌ها، فلج‌اطفال، حساس‌ترين واکسن به گرما است و بايد در منهاى ۲۰ درجه سانتى‌گراد نگهدارى شود. واکسن‌هائى که بايد در جايخى نگهدارى شوند عبارتند از: فلج‌اطفال، سرخک و BCG، واکسن‌هائى که بايد در قسمت سرد يخچال نگهدارى شوند، اما هيچ‌وقت نبايد يخ بزنند، عبارتند از: تيفوئيد، ثلاث، آنتى‌توکسين‌کزاز و حلال‌هاى واکسن.به‌طور‌کلى همه داروها بايد در شرايطى نگهدارى شوند که از طرف کارخانه سازنده و در بروشورهاى همراه آنها ، توصيه شده است در غير اين صورت از شکل اصلى خارج شده و به‌ کلى بى‌تأثير مى‌شوند. مواد دارویی بايد دور از نور مستقيم خورشيد و دور از ضدعفونى‌کننده‌ها قرار گيرند.

اجزاي سيستم زنجيره سرد:

1 .بخش ثابت: - سردخانه هاي بالاي صفر و زير صفر - يخچال - فريزر - ژنراتور با تابلو تبديل برق شهر به ژنراتور و بالعکس - آلارم (هشداردهنده)

2 .بخش سيار: - ماشين سردخانه دار - کلدباکس و واکسن کرير - آيس بگ(کيسه يخ)

هر قسمت از زنجیره سرد، از لحظه تولید تا زمانی که به مشتری نهایی فروخته می شود، دارای مسئولیت های مختلفی است. هرگونه اختلال در این زنجیره، در انبارهای توزیع و حتی در فروشگاه‌هایی که محصول برای فروش قرار می گیرد، از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. بنابراین حتی اختلال در یک بخش از این زنجیره تأمین، نتایج نامطلوبی خواهد داشت که مهمترین آن نارضایتی مشتریان می باشد.